መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት እንተርጉም
የጎልማሶች ሰንበት ትምህርት
የመጸሐፍ ቅዱስ ጥናት መምሪያ - 2ኛ ሩብ ዓመት 2020

መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት እንተርጉም

መግቢያ



መደበኛ እትም



መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት እንተርጉም

እንደ ሰባተኛው ቀን አድቬንቲስትነታችን ፣ ፕሮቴስታንት ነን። ያም ማለት ደግሞ በመጽሐፍ ቅዱስ ብቻ እናምናለን፣ የስነ-መለኮት አስተምህሮዎቻችን እና የእምነታችን ብቸኛ መሰረት መጽሐፍ ቅዱስ ብቻ ነው። ይህ ደግሞ በተለይ በመጨረሻው ዘምን በጣም ረብ ያለው ጉዳይ ነው። ኤለን ጂ ኋይት እንዳለችው እግዚአብሔር ‹‹ በምድር ላይ መጽሐፍ ቅዱስን የሚከተሉ እና መጽሐፍ ቅዱስን ብቻ የስነ-መለኮታዊ አስተምህሮዎቻቸው መለኪያ፣ እና የለውጥ መሰረታቸው የሚያደርጉ ሰዎች ›› እንደሚኖሩት ትናገራለች። (ታላቁ ተጋድሎ ገጽ 595) በእርግጥ የእምነታችን መሰረት ‹‹ መጽሐፍ ቅዱስ እና መጽሐፍ ቅዱስ ብቻ ነው ›› በማለት ከሌሎች ፕሮቴስታንቶች የተለየን እና ብቸኛ አይደለንም። ምንም እንኳን እንደዚህ የሚያምኑት ብዙዎች እሁድን በአዲስ ኪዳን ሰባተኛውን ቀን የተካ ነው ብለው ቢያምኑም፣ የነፍስ አትሞትም ፣ ለሚጠፉት ያለው የገሃነም ጥፋት የዘለአለም መሆኑ፣ እናም የኢየሱስ በድብቅ እና በሚስጢር ወደ ምድር መመለስ ጋር ተያይዞ የሚድኑትን በሚስጥር መውሰድ እና የሚቀሩ ሌሎች ደግሞ ሰዎች የት እንደጠፉ በአግራሞት የሚመለከቱበት አይነት አስተምህሮን ይቀበላሉ።

በሌላ አባባል መጽሐፍ ቅዱስን መያዝ እና እንደሚያምኑት መናገር አስፈላጊ እና አንድ ነገር ነው። ነገር ግን ሐሰተኛ የስነ-መለኮት አስተምህሮ (ከመጽሐፍ ቅዱስ እንደሚወሰድ ቢታሰብም ) በፍጥነት መሰራጨቱ እንደሚያሳየው፣ መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት እንደምንተረጉም በትክክል ልናውቅ ይገባል።

ስለዚህም፣ የዚህ ሩብ አመት የጥናት መመሪያ፣ ‹‹ መጽሐፍ ቅዱስን እንዴት እንተርጉም ›› ፣በውስጡ መጽሐፍ ቅዱስ የእግዚአብሔር ቃል እንደሆነ ግምት በመውሰድ ‹‹የማይሳሳት የፍቃዱ መገለጥ ›› እና ‹‹ የባህሪ መለኪያ፣ የልምምድ መፈተኛ፣ ብቸኛው እና ስልጣን ያለው የስነ-መለኮታዊ አስተምህሮዎች ገላጭ እና በታሪክ መካከል ሊታመን የሚችል ተመዝግቦ ያለ የእግዚአብሔር ድርጊት ›› ነው፣ አድቬንቲስቶች እንዲህ ያምናሉ (2ኛ ዕትም) (ናምፓ፣ ኢዳሁ፣ ፓፊክ ፕሬስ ፐብሊሽንግ አሶሴሽን፣ 2005)፣ ገጽ 11። በአጭሩ መጽሐፍ ቅዱስ ለእምነታችን እና ለአለም ለምናውጀው እውነት መሰረታዊው ምንጭ ነው። ወይም እራሱ መጽሐፍ ቅዱስ እንደሚናገረው ‹‹ የእግዚአብሔር መንፈስ ያለበት መጽሐፍ ሁሉ ለትምህርትና ለተግሣጽ ልብንም ለማቅናት በጽድቅም ላለው ምክር ደግሞ ይጠቅማል።›› (2ኛ ጢሞ 3፡16)። ‹‹መጽሐፍ ሁሉ›› በእርግጥም መጽሐፍት ሁሉ ፣ ምን አልባት የማንወደውንም መጽሐፍ በእግሮቻችን ጣት ላይ ያረፈም ቢሆን ጭምር ማለት ነው። እናም ያ ደግሞ በተለመዶ ያለውን ዘመናዊ አባባል ‹‹ፖለቲካሊ ትክክል ነው ›› የሚለው ላይሆን ይችላል።

ከዚህ መጀመሪያ ነጥብ ቀጥሎ መጽሐፍ ቅዱስ እራሱን እንዴት መተርጎም እንዳለበት ስለሚያስተምረው ነገር እንመረምራለን። ያም ማለት ከመጽሐፍ ቅዱስ ውጭ ያሉ መረጃዎችን ለምሳሌ ሳይንስን፣ ፍልስፍናን እና ታሪክን (በትክክል ብንጠቀምባቸው በረከት ሊሆኑ የሚችሉ ናቸው) ፣ ከመጽሐፍ ቅዱስ ሚስጢራዊ ገጾች ላይ የሚገኙትን ታላላቅ እውነቶችን መግለጥን እንሻለን። እንዲህ ተብሎ ተነግሮናል ‹‹ ትንቢት ከቶ በሰው ፈቃድ አልመጣምና፥ ዳሩ ግን በእግዚአብሔር ተልከው ቅዱሳን ሰዎች በመንፈስ ቅዱስ ተነድተው ተናገሩ።›› (2ኛ ጴጥሮስ 1፡21)። እናም እናምናለን ከተነገረው ውስጥ ‹‹ዳሩ ግን በእግዚአብሔር ተልከው ቅዱሳን ሰዎች ›› የሚለው የእግዚአብሔርን ቃል ለመተርጎም በመርዳት ቁልፍ ነው።

ለምሳሌ፣ ጳውሎስ ወይም ሌሎች የወንጌል ጸሐፊዎች እንዴት አድርገው ነው የብሉይ ኪዳንን የተረጎሙት? የጻፉት በእግዚአብሔር መንፈስ ተነድተው ከሆነ እነሱ ያነበቡበት እና የተረጎሙበት መንገድ እኛን ተመሳሳዩን እንድናደርግ በማስተማር በዋናነት ይረዳናል። እንዲሁ ኢየሱስ እንዴት ነበር መጽሐፍን እራሱ የተጠቀመው እና የተረጎመው? ከኢየሱስ የተሻለ ሌላ መልካም ምሳሌ ሊሆነን የሚችል ልናገኝ አንችልም።

በተመሳሳይ ሰዓት እንዲሁ የእራሳችንን ሐሳብ፣ እና ስለ አውዱ ያለንን ሚዛን፣ ቋንቋ፣ ባህል እና ታሪክ እንዴት እንድምናነብ እና እንደምንገነዘብ ያላቸውን ተጽእኖ እንመረምራለን። እንዴት ነው ምሳሌዎችን፣ ትንቢቶችን፣ ሚስጢራዊ ታሪኮችን ፣ ማስጠንቀቂያዎችን፣ የምስጋና መዝሙሮችን፣ እና ህልሞችን በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ተጽፈው የሚገኙ አጠቃላይ ምልከታዎች/ እይታዎችን እንዴት ነው የምንተረጉመው?

በዚህ ሩብ አመት እነዚህ ጥያቄዎች እና ሌሎችም ይታያሉ፣ ምክንያቱም እንደ በገሃነም ያለ ዘለአለማዊ ጥፋት ወይም የእሁድ ቅዱስነትን ስነ-መለኮታዊ አስተምህሮዎችን ስንመለከት በመጽሐፍ ቅዱስ ማመን ብቻውን በቂ አይደለም። እንዴት እንደምንተረጉመው ማወቅ እንዲሁ ይገባናል። ፍራንክ ኤም ሐሰል (ዶ/ር) በሰባተኛው ቀን አድቬንቲስት ቤተክርስቲያን በጀነራል ኮንፈረንስ የመጽሐፍ ቅዱስ ጥናት ኢንስቲቲዩት ተባባሪ የስራ መሪ ናቸው። ሚካኤል ጂ ሐሰል (ዶ/ር) በደቡብ አድቬንቲስት ዩኒቨርሲቲ በስነ-ሐይማኖት ጥናት ፕሮፌሰር እና የ ስነ-ምድር ቅርስ ጥናት ኢንስቲዩት እና የ ሊዩን ኤች ውድ የስነ-ምድር ሙዚየም የስራ መሪ ናቸው።

አዘጋጅ፡ በፍራንክ እና ሚካኤል ሐስል

ትርጉም: ስንታየሁ ኪዳኔ

ይህ የጎልማሶች ሰንበት ትምህርት የመጽሐፍ ቅዱስ ጥናት መምሪያ የሚዘጋጀው በሰባተኛ ቀን አድቬንቲስት ቤተ ክርስቲያን ዋና መስሪያ ቤት በሆነው በጀነራል ኮንፍረንስ ውስጥ ሆኖ፤ የጎልማሶች የመጽሐፍ ቅዱስ ጥናት መምሪያን በሚያዘጋጀው ቢሮ ነው። መምሪያዎቹ የሚዘጋጁት የጀነራል ኮንፈረንስ አስተዳደር ኮሚቴ ንዑስ ኮሚቴ በሆነውና የመጽሐፍ ቅዱስ ጥናት መምሪያዎችን በሚያሳትመው የሰንበት ትምህርት ሕትመት ቦርድ ነው። የታተመው መምሪያ በውስጡ ዓለም አቀፋዊ የሆነ የምዘና ኮሚቴ ሀሳቦችንና የሰንበት ትምህርት ሕትመት ቦርድን ማረጋገጫ ስለሚያንጸባርቅ የአዘጋጁን (የአዘጋጆችን) ሀሳብ ብቻ የሚወክል አይደለም። በዚህ የሰንበት ትምህርት ውስጥ የተጠቀሱ የትንቢት መንፈስ ጽሁፎች ገፃቸው የተወሰደው ከእንግሊዘኛው መሆኑን እናሳስባለን።

በኢትዮጵያ አድቬንቲስት ማተሚያ ቤት ታተመ

2ኛ ሩብ ዓመት

ሚያዚያ፣ ግንቦት፣ ሰኔ 2012 ዓ.ም.